Seniorzy i seniorki coraz częściej i śmielej korzystają z Internetu (na szczęście!) – komunikują się z bliskimi, uczą się nowych technologii, czytają wiadomości, oglądają filmy, robią zakupy i używają social mediów. Dla wielu starszych osób świat cyfrowy stał się naprawdę ważnym elementem i narzędziem życia codziennego. Stał się też sposobem na podtrzymanie relacji. Jednocześnie z tymi możliwościami pojawiają się natomiast realne zagrożenia, z którymi mierzą się z resztą nie tylko seniorzy, ale także młodsze pokolenia – choć ze względu na mniejsze doświadczenie, osoby starsze mogą być na nie łatwiej podatne. Internet i jego możliwości bardzo szybko się rozwijają – jeśli spojrzymy choćby na sztuczną inteligencję, którą obecnie często trudno odróżnić od rzeczywistości. A to kolejny czynnik ryzyka. Dlatego właśnie tak ważne jest, aby temat bezpieczeństwa w Internecie był poruszany regularnie i w sposób zrozumiały. Spokojna rozmowa jest podstawą budowania cyfrowej pewności siebie osób starszych. Seniorzy i seniorki, którzy wiedzą, na co zwracać uwagę, korzystają z Internetu z większym spokojem i poczuciem kontroli.

Jednym z najpoważniejszych zagrożeń są szeroko pojęte oszustwa internetowe. Mogą one przybierać różne formy: fałszywe wiadomości e-mail lub SMS, podszywanie się pod banki i inne ważne instytucje czy członków rodziny, a także nieprawdziwe ofert sprzedaży lub rzekome konkursy. Warto zatem wytłumaczyć seniorom, że oszuści często wywołują presję czasu, stosują niemoralne sposoby, starszą konsekwencjami lub obiecują szybkie korzyści – a to zawsze powinno wzbudzić czujność.

Szczególną uwagę należy zwrócić na ochronę danych osobowych. Seniorzy powinni wiedzieć, że nikt – nawet pracownik bank czy urzędu – nie ma prawa prosić o hasła, numery PIN czy kody SMS. Warto uczulać, aby nie udostępniać takich informacji telefonicznie ani przez Internet, a także, aby korzystać z silnych, unikalnych haseł. Równie istotna jest także ostrożność w mediach społecznościowych – mimo że dzielenie się zdjęciami i informacjami może sprawiać radość, dobrze jest zastanowić się jakie treści udostępniamy publicznie – i komu.

Następnym ważnym elementem jest umiejętność odróżniania zaufanych stron internetowych od podejrzanych witryn. Osoby starsze powinny mieć świadomość, na co zwracać uwagę podczas zakupów online (które obecnie są bardzo „łatwe” i szybkie): czy strona ma zabezpieczenie (https), dane kontaktowe, regulamin, wiarygodne opinie, ujednolicony język. Wsparciem może być pomoc bliskich w pierwszych zakupach czy zakładaniu kont w social mediach.

Nie można zapominać o zabezpieczeniach technicznych. Aktualne programy antywirusowe, regularne aktualizacje systemu i aplikacji znacząco zwiększają bezpieczeństwo. Warto wspólnie sprawdzić ustawienia urządzeń seniorów i upewnić się, że podstawowe zabezpieczenia są aktywne.

Najważniejsze jest jednak to, aby edukować i rozmawiać – z empatią, systematycznie i ze zrozumieniem. Bez zawstydzania, bez poczucia wyższości, bez straszenia. Internet może być dla seniorów przestrzenią do rozwoju, kontaktu i radości, pod warunkiem, iż będą czuli się w nim bezpiecznie. A bezpieczeństwo zaczyna się od wiedzy i zaufania!